Groei gaat zelden in een rechte lijn. Bewonersinitiatieven de Witte Vlinder in Amersfoort en het Wijkpaleis in Rotterdam weten daar alles van. Op verschillende momenten in hun ontwikkeling trokken ze op met het netwerk van LSA bewoners, op zoek naar kennis, richting en stevigheid. Een lange relatie die als een rode draad door hun werk loopt. En hoewel er nog voldoende valt te leren, delen beide initiatieven hun kennis inmiddels met andere initiatieven. Tijd om bij te praten met Kinke Hendriksma, beheerder bij de Witte Vlinder en Floris van Gennep, initiatiefnemer van het Wijkpaleis.

Hoewel ze verschillen in omvang en aanbod, delen de Witte Vlinder en het Wijkpaleis dezelfde basis: ontmoeting als vertrekpunt voor maatschappelijke versterking. Daarvoor exploiteren beide initiatieven een voormalig schoolgebouw, elk in hun eigen wijk. ‘We begonnen ooit met het organiseren van verschillende buurtactiviteiten’, legt Kinke uit. ‘Dat doen we nog steeds, maar inmiddels verhuren we de ruimtes in ons pand ook aan verschillende ondernemers. Om inkomsten te generen en zo onze toekomst veilig te stellen.’

In het Wijkpaleis draait het vooral om maken. Zowel letterlijk als figuurlijk. Floris: ‘We zien ‘maken’ als een manier om te ontmoeten. In onze pioniersperiode hadden we onder meer een keuken en repaircafé als maakplekken. In de afgelopen tien jaar zijn er steeds meer professionele makers aangehaakt. Inmiddels hebben we 19 ateliers.’

Maatschappelijk vs. ondernemend

Voor zowel de Witte Vlinder als het Wijkpaleis is de organisatie van een ontmoetingsplek een zoektocht. Hoe maak je impact en hoe houd je dat vol op lange termijn? Reden genoeg om verder te kijken dan je eigen plek. ‘In de beginjaren ontvingen we subsidies, maar het meeste deden we onbetaald’, vertelt Floris. ‘Om onze eigen broek op te kunnen houden, wilden we een meer ondernemende houding. Maar hoe begin je en hoe blijf je laagdrempelig? Daarover moesten we meer kennis vergaren. Dat deden we bij LSA, onder meer met het programma ‘Pitchen voor impact’, waar we aan de slag gingen met onze eigen businesscase.’

Ook voor de Witte Vlinder was het dilemma maatschappelijk vs. ondernemend de aanleiding om bij LSA aan te kloppen. Kinke: ‘Er was een tijd dat de focus op ons gebouw lag. We ontvingen geen subsidies, dus er ging altijd veel aandacht uit naar de verhuur van het pand. De focus lag minder op de buurt. Om de relatie met de buurt te versterken, hebben we meegedaan aan de LSA-training ‘Van Plan naar Impact’. LSA hielp ons eerder met de financiering van ons pand, dus de lijnen waren kort.’

Kruisbestuiving

Deelname aan de verschillende trainingen heeft beide initiatieven veel opgeleverd. Zo heeft de Witte Vlinder een nieuwe visie en aanpak voor de komende jaren en kon het Wijkpaleis, dankzij een strategisch financieringsmodel, het pand dat ze huurden zelfs aankopen. ‘Met onze deelname aan het programma, wonnen we adviesuren van deskundigen’, vertelt Floris. ‘Die bleken heel waardevol in ons aankoopproces. Er werd niet alleen bouwkundig meegekeken, we kregen hierdoor ook een stevige positie aan de onderhandelingstafel.’ Daarnaast spreken de initiatieven van waardevolle neveneffecten. Voor Kinke waren de trainingen vooral een stok achter de deur. ‘De trainingen zijn intensief, maar hiermee investeer je bewust tijd in organisatieontwikkeling. Bovendien leer je ook hoe andere initiatieven met dezelfde uitdagingen omgaan. LSA is heel sterk in kruisbestuiving.’ Floris beaamt dat: ‘Onze plannen zijn niet in beton gegoten. Contact met anderen dwingt je om naar je eigen initiatief te kijken en je af te vragen of het nog aansluit op de behoefte van de wijk.’

Van deelnemer naar kennisdeler

De samenwerking met LSA is geen eenrichtingsverkeer. Zowel Kinke als Floris dragen hun kennis en ervaring actief over in het mentorprogramma van LSA en Ondernemen met je Buurt. Ze delen hun lessen en best practices met het bredere netwerk van LSA. Floris: ‘We konden ons pand aankopen met een unieke crowdlending. Daarmee wekken we interesse uit het hele land. Met het mentorproject kunnen we dieper ingaan op de materie en dragen we bij aan een sterke bewonersbeweging.’ Ook de Witte Vlinder wordt vaak als voorbeeld genoemd. ‘We zijn een goedlopend bewonersbedrijf met veel regie over ons pand. We hebben veel kennis te delen en door samenwerking kunnen we een vuist maken en onze krachten bundelen.’

Gemeenschapsgedreven samenleving

Een sterkere bewonersbeweging, krachten bundelen en een vuist maken; het blijven dé drijfveren voor beide initiatieven. Ook in de toekomst blijven de lijntjes met LSA dus kort. Kinke: ‘We gaan niet van A naar B, maar ontwikkelen ons heel organisch. Ik heb meerdere trainingen gevolgd, maar er zijn altijd keuzes te maken waarbij we hulp kunnen gebruiken. Tegen anderen zou ik willen zeggen: gun jouw ontmoetingsplek ten minste één LSA-training, het brengt je veel.’ ‘In Rotterdam zie je dat de gemeenschapsgedreven samenleving steeds groter wordt’, vult Floris aan. ‘Daar willen we, met behulp van LSA en andere initiatieven, nog meer aan werken. Met een sterk netwerk kun je echt veel bereiken.’

Ook aan de slag met jouw initiatief?

Het Wijkpaleis en De Witte Vlinder deden mee aan eerdere edities van ons programma Van Plan naar Impact. In dit traject ondersteunen we bewonersinitiatieven die hun maatschappelijke impact willen vergroten en werken aan een duurzame toekomst voor hun initiatief.

De volgende editie start dit najaar. Lijkt het je interessant om mee te doen en wil je op de hoogte blijven? Mail ons via info@ondernemenmetjebuurt.nl, dan laten we het je als eerste weten!

Dit inspiratieartikel is onderdeel van het LSA Bewoners jaarverslag 2025. Benieuwd wat LSA in 2025 heeft gedaan en op zoek naar meer inspiratie? Lees het hier: https://www.lsabewoners.nl/verantwoording/